Strona główna Blog Strona 217

Nowe eksponaty w Muzeum

0

Na niedawnej aukcji Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich zakupiło do zbiorów dwa wyjątkowe eksponaty – rzadką tekę grafik zatytułowaną „Galicja 1915” autorstwa Luigiego Kasimira oraz nieznany wcześniej rękopiśmienny plan miasta z 1777 roku..

 

Każda teka „Galicja 1915” składa się z 46 czarno-białych i kolorowych rycin, z których wiele nosi odręcznie sygnatury artysty, Luigiego Kasimira. Łącznie powstało zaledwie 500 egzemplarzy wydawnictwa – co czyni kompletne lub niemal kompletne egzemplarze prawdziwymi białymi krukami. Na grafikach widać niezwykłe obrazy wielu miejscowości z naszego regionu – Jarosławia, Radymna, Pawłosiowa, Wietlina, Wysocka, Sieniawy czy Przemyśla, ciężko naznaczonych przez wojnę. Wartość dzieła Luigiego Kasimira tkwi nie tylko w dokumentowaniu zniszczeń, ale przede wszystkim w pokazaniu atmosfery tamtych dni. Na grafikach uwieczniono życie codzienne ludzi w na poły zburzonych miastach – żołnierzy pracujących przy porządkowaniu zniszczonych koszarów wojskowych, kobietę czerpiącą wodę w studni, czy ludzi krzątających się w dzień targowy.

 

Bezcenny rękopis

Drugi przedmiot zakupiony przez muzeum powstał tylko w jednym egzemplarzu. To plan miasta, narysowany w 1777 r. przez Józefa von Pfanzellera. Nowy nabytek muzeum stanowi wyjątkowe źródło do poznania rozplanowania zabudowy miasta w okresie, o którym w dalszym ciągu wiadomo bardzo niewiele – przed ryciną von Pfanzellera powstały jeszcze tylko dwa plany Jarosławia – w 1704 r. oraz ok. poł. XVIII w. Plan von Pfanzellera, powstały zaledwie 5 lat po I rozbiorze Polski, to pierwszy znany rysunek rozplanowania miasta w obrębie monarchii austriackiej. Po raz pierwszy tak precyzyjnie zaznaczone zostały bloki zabudowy starego miasta oraz przedmieść. We wschodniej części jarosławskiego rynku znajduje się nieistniejąca już gotycka Kolegiata Wszystkich Świętych wraz z przylegającym do niej cmentarzem. Bardzo szczegółowo narysowane zostały jarosławskie kościoły i klasztory. Po kasacie zakonu jezuitów w 1773 roku przewidywano, że dalsze reformy cesarza Józefa II będą obejmować likwidację pozostałych zgromadzeń. Opuszczone kompleksy klasztorne planowano przeznaczyć na koszary wojskowe – stąd tak duże zainteresowanie rozplanowaniem jarosławskiego opactwa czy budynków dawnego kolegium jezuickiego przy obecnej Kolegiacie Bożego Ciała. Bardzo starannie ujęto zlokalizowane na ówczesnych przedmieściach niewielkie gospodarstwa i pola uprawne, skupione wzdłuż czterech głównych dróg – na Przeworsk, Sieniawę, Lwów i Radymno.

– Zakup przez muzeum planu Jarosławia z 1777 roku otwiera zupełnie nowe perspektywy badań. Aż do tej pory, rękopis von Pfanzellera pozostawał w rękach prywatnych kolekcjonerów, z tego względu dostęp do dokumentu był praktycznie niemożliwy. Dzięki nabyciu planu przez jarosławskie muzeum, już wkrótce każdy będzie mógł zapoznać się z bezcennym rękopisem. Najpierw jednak plan musi zostać opracowany – informują w jarosławskim Muzeum.

DP/Muzeum w Jarosławiu

 

 

Nowa publikacja o Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu

0

Katalog publikacji wydanych przez Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich powiększył się o nową pozycję – przewodnik po ekspozycji Muzeum Dzieduszyckich
w Zarzeczu, oddział Muzeum w Jarosławiu Kamienica Orsettich.

 

Instytucja w Zarzeczu mieści się w klasycystycznym pałacu, wzniesionym ponad 200 lat temu z inicjatywy Magdaleny z Dzieduszyckich Morskiej i Ignacego Morskiego.Twórczyni pałacu inspiracji szukała między innymi w podróżach. Dziś jej dzieło, będące ozdobą nie tylko Zarzecza, zabiera odwiedzających w ciekawą podróż w głąb historii pisanej losami nietuzinkowych postaci i związanych z nimi miejsc. W odrestaurowanych z pietyzmem, smakiem i dbałością o detal wnętrzach prezentowana jest ocalała część oryginalnego wyposażenia pałacu: eleganckie meble, rzeźby, wazy, grafiki i rysunki – zarówno te przywiezione z licznych podróży, jak i będące dziełem Magdaleny. Te ostatnie, ukazując wnętrza pałacu z okresu jego świetności, pozwoliły na możliwie najwierniejsze odtworzenie wyglądu poszczególnych pomieszczeń. Uczyniło to Zarzecze jednym z tych wyjątkowych miejsc, które pozwalają zwiedzającym ujrzeć wybrane sale takimi, jakimi były widziane przez dawnych bywalców pałacu. Nowowydany przewodnik zaś, staje się idealnym narzędziem do samodzielnego i spokojnego poznania tego urokliwego miejsca.

Opr. red.

 

Szukali maszynisty pociągu, pod który wjechało auto

0

Młody kierowca osobowego renault wjechał na strzeżonym przejeździe kolejowym wprost pod nadjeżdżający pociąg. Z obrażeniami trafił do szpitala. Kilka godzin trwały z kolei poszukiwania maszynisty, który oddalił się z miejsca tuż po zdarzeniu.

Do wypadku doszło w środę, 10 sierpnia, po godz. 7 rano. Ze wstępnych ustaleń pracujących na miejscu policjantów wynika, że kierujący samochodem osobowym marki Renault Laguna, 25-letni mieszkaniec gminy Przeworsk, pomimo zamkniętych zapór i włączonych czerwonych świateł sygnalizatora, wjechał na przejazd kolejowy wprost pod nadjeżdżający pociąg relacji Stalowa Wola – Rozwadów – Przeworsk. Kierujący samochodem był trzeźwy, został przewieziony do przeworskiego szpitala. Pociągiem podróżowało 17 pasażerów, nikt z nich nie odniósł obrażeń. Został im zapewniony transport zastępczy.

Tymczasem maszynista prowadzący skład oddalił się z miejsca zdarzenia. Policjanci prowadzili jego poszukiwania. Po kilku godzinach mężczyzna sam zgłosił się do przeworskiego szpitala. Będący na miejscu policjanci sprawdzili stan trzeźwości 59-letniego mieszkańca powiatu przeworskiego. Okazało się, że miał 0,26 promila alkoholu w organizmie. Policjanci wyjaśniają okoliczności i szczegółowy przebieg tego zdarzenia.

 

Policja apeluje, by przed każdym przejazdem kolejowym zachować szczególną ostrożność – zwłaszcza tam, gdzie nie ma dodatkowych zabezpieczeń.

– Przed wjazdem na tory upewnij się, że nie zbliża się pociąg. Nigdy nie wjeżdżaj na przejazd, jeśli rogatki opuszczają się lub nie są w pełni podniesione oraz wciąż świeci się czerwone światło – przypomina asp. szt. Justyna Urban z przeworskiej KPP.

DP/Fot. KP PSP w Przeworsku

Muzyczne lato w pałacu

0
Pierwszy z koncertów miał miejsce 7 sierpnia.

Stowarzyszenie Art Music Artist zrealizowało kolejny muzyczny projekt na terenie powiatu przeworskiego. W ramach „Muzycznego lata w pałacu” odbyły się dwa wyjątkowe koncerty.

 

Pierwszy z nich miał miejsce 7 sierpnia. Na terenie Zespołu Pałacowo-Parkowego w Zarzeczu wystapili Wioletta Fluda-Tkaczyk (fortepian) oraz Marek Gumiela (waltornia). Kilka dni później, 13 sierpnia, wystąpił Kwartet Blaszany Brass Riders, który kilka dni wcześniej zagrał też dla publiczności zebranej w Zespole Pałacowo-Parkowym w Przeworsku, w ramach II Przeworskich Koncertów Kameralnych. Kwartet dał muzyczny popis w składzie: Tomasz Stolarczyk, Andrzej Tkaczyk, Tomasz Gajewski (puzony) oraz Jarosław Jastrzębski (tuba).

Partnerami w organizacji koncertów byli: Powiat Przeworski, Gmina Zarzecze oraz Centrum Kulturalne w Zarzeczu. Patronat honorowy nad wydarzeniem objął wójt Gminy Zarzecze Tomasz Bury.

DP/fot. org.

 

 

Zamki, pałace, dwory w powiecie jarosławskim: Hawłowice Górne. Dwór – Lamus

0

W Hawłowicach Górnych znajduje się jeden z najcenniejszych zabytków na Podkarpaciu. Drewniany dwór powstał w drugiej połowie XVII wieku z inicjatywy ówczesnych właścicieli majątku Trzcińskich, herbu Rawicz. Powstał on obok poprzedniego starszego, który w XIX wieku wyremontowano i w takim stanie przetrwał do lat 60 XX wieku. W latach 1824-1852 Edward Zaklika obudował drewniane ściany dworu cegłą. Obok pozostałości budynku dworu znajduje się lamus., który miał różne określenia, ale tak naprawdę to jest murowany dwór, pochodzący z końca XV lub początku XVI wieku. Z chwilą wybudowania nowego dworu spełniał rolę lamusa. Obecnie właścicielem dworu wraz z przylegającym terenem jest prof. Marian Wolski, który odzyskał własność rodzinną od gminy Pruchnik. Rarytasem w renesansowym dworze – lamusie jest zrekonstruowany kaflowy piec z końca XVI wieku.

Rekonstrukcji dokonano na podstawie odnalezionych fragmentów oryginalnych kafli podczas prac archeologicznych w rejonie dworu. Piec reprezentuje typ tzw. dwuskrzyniowego grzejnika na arkadowym cokole z kolebkowym dachem, pokrytym dachówkami piecowymi, dekorowanymi siecią różnobarwnych rombów. Na półkolistych tarczach kaflowych umieszczony został herb „Tarnawa” z inicjałem „S.B.” – to inicjały ówczesnego właściciela Stanisława Broniowskiego, dworzanina ostatnich królów z dynastii jagiellońskiej, chorążego przemyskiego. Jak zaznaczył prof. Marian Wolski, w tym renesansowym piecu palono, kiedy Krzysztof Kolumb płynął do Ameryki.

Piec reprezentuje wysoki poziom artystyczny kafli, które zostały wykonane w jednym z najlepszych warsztatów. Projekt rekonstrukcji dokonano w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. W hawłowickim dworze- lamusie znajduje się również cenna polichromia z XVI wieku. Została odkryta przez specjalistów z Akademii Sztuk Pięknych. Odnowiono tez herb Tarnawa w laurowym wieńcu. Jest to najstarsza świecka polichromia na Podkarpaciu.

 

Jarosławskie Stowarzyszenie „Ocalić Przeszłość dla Przyszłości”

 

Uciekał przed kontrolą drogową

0

W ręce jarosławskich policjantów z grupy Speed wpadł motocyklista, który nie posiadał uprawnień do kierowania pojazdem i nie zatrzymał się do kontroli drogowej. Uciekając dopuszczał się rażących wykroczeń drogowych.

 

W środę, 10 sierpnia, ok. 20.45 na ul. 3-go Maja policjanci zauważyli kierującego motocyklem kawasaki, który nie stosując się do znaków drogowych, pasem do jazdy w przeciwnym kierunku, na skrzyżowaniu wyprzedził funkcjonariuszy oraz inne pojazdy. Manewr ten powtórzył jeszcze na przejściu dla pieszych. Policjanci dali motocykliście polecenie zatrzymania się. Kierujący zwolnił, ale gdy funkcjonariusze zrównali się z nim, gwałtownie przyspieszył. Podczas ucieczki dopuszczał się rażących wykroczeń w ruchu drogowym – wyprzedzał na przejściach dla pieszych, nie stosował się do sygnalizacji świetlnej i do linii podwójnej ciągłej. Nie stosował się do wydawanych przez funkcjonariuszy sygnałów do zatrzymania kontynuując jazdę w kierunku Tuczemp. Na obwodnicy miasta motocyklista jechał lewym pasem z prędkością 185 km/h przy ograniczeniu do 90 km/h. W Tuczempach wjechał na chodnik i kontynuował ucieczkę. Policjanci na chwilę stracili go z oczu, ale po chwili na jednej z posesji zauważyli motocykl. W domu przebywał mężczyzna, który kierował jednośladem. 24-letni mieszkaniec gminy Jarosław trafił do policyjnego aresztu. Okazało się, że nie posiada on uprawnień do kierowania pojazdami, a motocykl posiadał tablice rejestracyjne o numerach, których brak było w systemach.

Za popełnione przestępstwo motocykliście grozi do 5 lat pozbawienia wolności. Dodatkowo odpowie za popełnione wykroczenia drogowe.

DP/KPP Jarosław

 

Lichwiarskie przebicie w skupie malin

0

– Za kilogram malin na skupie płacą u nas 10 zł za kilogram. Ceny giełdowe malin wahają się od 32 do prawie 40 zł. To jest nieuczciwe. Skąd taka różnica? Kto zbija kasę na producentach i czy nie można temu zaradzić – narzeka Czytelnik mieszkający w okolicy Jarosławia, przyznając jednocześnie, że ceny kształtuje wolny rynek. Uważa jednak, że Państwowa Inspekcja Handlowa powinna ukrócić proceder dający duże zyski hurtownikom przy minimalnych cenach dla producentów.

 

Ceny giełdowe malin z 8 sierpnia rzeczywiście przekraczają 30 zł za kilogram. W podwarszawskich Broniszach kształtowały się od 32 do 38 zł za kilogram. Na innych giełdach było podobnie.

– Kupują u nas po 10 zł a sprzedają pod Warszawą trzy razy drożej. Paranoja. Za nazbieranie kobiałki malin trzeba zapłacić około 10 zł, bo zajmuje to około godzinę. Jak odstawię ją do skupu i odliczę koszty, to wychodzę na zero. Zysku nie mam a przecież ponoszę także ryzyko. Wystarczy, że przyjdzie burza z gradem. Hurtownik ryzyka nie ponosi. Ma czysty zysk – mówi mężczyzna. – Niech inspekcja ingeruje i karze, bo to rażąca niesprawiedliwość. Powinny być jakieś granice w wysokości marży. Ponad 300 procentowe przebicie jest zdzierstwem. Warszawiak kupuje maliny cztery razy drożej niż sprzeda je chłop, ale nie widzi, kto ceny winduje i na chłopa narzeka – podkreśla.

 

Cenę reguluje rynek

Zadania Państwowej Inspekcji Handlowej są rozległe i różnorodne, ale w zakresie jej kompetencji nie leży wpływanie na wysokość cen. Inspekcja sprawdza legalność i rzetelność funkcjonowania przedsiębiorców oraz to czy wyroby przeznaczone dla konsumentów spełniają wymagania zgodnie z różnymi przepisami oraz zasadami bezpieczeństwa, a dystrybutorzy, sprzedawcy detaliczni i hurtowi przestrzegają przepisów, m.in. o bateriach i akumulatorach, ochronie środowiska, znakowaniu wprowadzonych do obrotu produktów GMO, produktów kosmetycznych. Jeśli chodzi o ceny to PIH sprawdza, czy są one umieszczone na produktach i czytelne dla kupujących. Jak informuje Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, którego prezes jest koordynatorem działania PIH, każdy przedsiębiorca zajmujący się sprzedażą detaliczną lub usługodawca jest zobowiązany do uwidocznienia ceny towaru bądź usługi oraz ceny jednostkowej towaru lub usługi w sytuacjach prawnie nakazanych. Wszelkie wymagane ustawą informacje powinny być uwidocznione w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen.

Wysokość cen ustala rynek. Zakazane prawem jest wpływanie na jej wysokość poprzez działania pozarynkowe. Wpływ producenta i klienta na cenę polega na tym, że pierwszy może nie sprzedać towaru za niską kwotę, a drugi nie kupować czegoś, co jest za drogie. Czytelnik zwraca uwagę, że podobny proceder można zauważyć przy sprzedaży cukru i węgla. – Podbijają cenę, a klient który i tak musi kupić, płaci. Nikt nad tym nie panuje – zauważa.

erka

 

Pierwsza ławka solarna mieście

0

Na terenie miasta została zainstalowana pierwsza inteligentna ławka solarna. Ławka znajduje się przy ul. Konfederackiej, obok fontanny.

 

Solarne ławki to nowoczesne rozwiązania, które oprócz przestrzeni do odpoczynku, dają też możliwość skorzystania z ekologicznego zasilania. Napędzane solarem, wytwarzają prąd, który może finalnie trafić do naszych smartfonów oraz urządzeń mobilnych. Projekt został zrealizowany w ramach Budżetu Obywatelskiego.

DP/UM Jarosław

Na brzegu liny

0

W niedzielę, 14 sierpnia, na plaży miejskiej nad ZEK-iem w Radymnie po raz kolejny odbyła się impreza powroźniczo-żeglarska o nazwie „Na brzegu liny”. Organizatorzy przygotowali szereg atrakcji związanych z żeglarstwem oraz bogatymi tradycjami powroźnictwa, obecnego niemal od początku istnienia miasta.

Głównymi punktami programu były koncerty szantowe w wykonaniu Wojciecha „Biesiada” Biesiadeckiego, Marty Kani z zespołem oraz gwiazdy wieczoru, legendy sceny szantowej, EKT Gdynia. Równie ciekawe były warsztaty powroźnicze przygotowane przez grupę rekonstrukcyjną z Wieliczki, której przewodził mistrz Marek Skubisz. Swoje stanowiska wystawiła też m.in. pracownia florystyczna Wujek Dekoracje pokazująca, jak wykonać swój las w szkle oraz oraz uczelnia PWSW, gdzie można było bezpłatnie zbadać ciśnienie, poziom cukru czy cholesterolu oraz poznać tajniki pierwszej pomocy. Dla dzieci przygotowano konkursy z nagrodami: konkurs na najlepszą rzeźbę z piasku oraz konkurencje zręcznościowe, m.in. żeglarski tor przeszkód. Dzięki Przystani Wodnej Róża Wiatrów w Przemyślu najmłodsi mieli też możliwość rozpoczęcia przygody z żeglarstwem.

Organizatorami wydarzenia byli: Miasto Radymno, Miejski Ośrodek Kultury w Radymnie oraz Stowarzyszenie Rozwoju Radymna Galeon.

DP

 

 

 

Liceum do likwidacji? Powód: Brak uczniów

0

Ostatnie lata nie są zbyt łaskawe dla sieniawskiego liceum, które w 2019 roku hucznie obchodziło jubileusz 55-lecia istnienia. W chwili obecnej chętnych do nauki w pierwszej klasie jest zbyt mało, by utworzyć oddział. Ciągle jednak trwa nabór uzupełniający.

 

Jak informuje Starostwo Powiatowe w Przeworsku, któremu podlega szkoła, Liceum Ogólnokształcące w Sieniawie nadal prowadzi rekrutację do klasy pierwszej na zbliżający się rok szkolny 2022/2023. Podczas prowadzonej w maju i czerwcu rekrutacji elektronicznej   absolwenci podstawówek mogli wybrać w sieniawskim liceum jedną z trzech klas. Szkoła jednak nie cieszyła się zbyt dużą popularnością podczas tych wyborów. Uczniowie wybierali szkoły w Przeworsku lub w powiatach ościennych. Ostatecznie, w pierwszym terminie chęć nauki w szkole potwierdziło jedynie 10 uczniów. Wybrali oni jeden z dwóch   profili: humanistyczno-językowy lub medyczno-kosmetologiczny (podczas rekrutacji trzecim profilem do wyboru był jeszcze matematyczno-przyrodniczy). W chwili obecnej prowadzony jest nabór uzupełniający, gdyż jak informuje Starostwo, 10 to zbyt mała liczba uczniów do powstania klasy z dwoma profilami. Organ prowadzący nie podjął wprawdzie decyzji o likwidacji szkoły mimo, że już wcześniej w latach szkolnych: 2020/2021 oraz 2021/2022 nie udało się tu utworzyć klasy pierwszej.

– Jak najbardziej uważam, że Sieniawa – miasto z tradycjami, zasługuje na szkołę średnią, choć z powodu braku uczniów, istnieje prawdopodobieństwo likwidacji szkoły – przyznaje Bogusław Urban, starosta przeworski.

Przypomnijmy, że z problemem utworzenia oddziałów z powodu spadku liczby uczniów Powiat Przeworski borykał się już w przeszłości. Tak było m.in. w roku szkolnym 2018/2019, kiedy w Zespole Szkół im. Wincentego Witosa w Zarzeczu utworzony został tylko jeden oddział, a w Zespole Szkół w Sieniawie i Zespole Szkół w Kańczudze nie udało się utworzyć ani jednego oddziału. W 2019 roku podpisano więc porozumienia, w wyniku których zostały przekazane do prowadzenia: Zespół Szkół im. Wincentego Witosa w Zarzeczu Gminie Zarzecze, a Zespół Szkół w Kańczudze – Miastu i Gminie Kańczuga. Działanie to miało wzmocnić lokalne relacje i przyczynić się do rozwoju tych placówek. Od tego czasu w szkołach tych co roku udawało się utworzyć przynajmniej dwa nowe oddziały.

DP