„Cudze chwalicie, powiatu jarosławskiego nie znacie”:  Kwatera Wielkiej Wojny w Bobrówce

Data:

Gromadząc materiały o wojennych cmentarzach w powiecie jarosławskim w 2002 roku, w Bobrówce spostrzegłem kilka elementów świadczących o istnieniu w tym miejscu pochówków żołnierskich.

 

W tym czasie było to pewne zaskoczenie, ponieważ kwatera nie była znana, nie występowała również w opracowaniach, dotyczących tego tematu. W związku z tym, że jest to przykład kwatery zapomnianej i z biegiem czasu zniszczonej zwracamy uwagę na nią wśród prawie 40 cmentarzy w powiecie jarosławskim.

Do miejsca pochowku w Bobrówce najlepiej z Jarosławia można dojechać przez Makowisko w kierunku torów kolejowych. Po prawej stronie drogi, przed pierwszą zabudową wsi widoczny jest parafialny cmentarz. Od strony południowej w części dawnego cmentarza greckokatolickiego widnieje fragment wolnego miejsca. Jest to miejsce po niewielkiej kwaterze o wymiarach 18 m x 5 m, na której szczęśliwie ocalały dwa oryginalne słupki ogrodzeniowe i jeden wspornik na ceramiczną tabliczkę z nazwiskiem i numerem pułku.

W sumie powinno być osiem słupków w odległości 6 m i dwa z bramką wejściową od północy. W kwaterze nie zachowały się żadne ziemne kopce grobowe , zapewne zniwelowane wskutek warunków atmosferycznych. Ekshumacji raczej nie przeprowadzono. Można domniemywać o istnieniu około 20 pochówków w dwóch rzędach. Znanych jest siedem nazwisk żołnierzy pochowanych w tym miejscu, sześciu grenadierówi jednego starszego szeregowca.

Wszyscy polegli 25 maja 1915 roku. Głównym akcentem architektonicznym tej kwatery była kamienna płyta umieszczona od strony drogi Makowisko- Bobrówka. Miałem okazję widzieć ją jeszcze w całości na swoim pierwotnym miejscu i jestem w stanie obecnie to miejsce wskazać. Z nieznanych przyczyn podjęto decyzję o przeniesieniu jej pod dwa drzewa. Gdy przystąpiono do wycinki drzew, płytę wyrzucono na zużyte znicze i zwiędłe wieńce, w wyniku czego pękła.

Na płycie w kształcie prostokąta widnieje napis o złamanej formie kreski literowej, posiadającej gotyckie wersaliki. Treść tablicy; „Naszym Towarzyszom z Pułków Gwardii Grenadierów: im. Cesarza Franciszka, im. Cesarza Aleksandra, im. Królowej Augusty, Pułku Pionierów nr 29, Gwardii Piechoty i 4 Pułku Gwardii Art. Pol.”. Obecnie pęknięta płyta znajduje się w rogu części na której złożono najstarsze nagrobki. 16 listopada 2020 r. udało mi się wraz z synem Jarosławem odnaleźć zniszczony fragment podstawy płyty z napisem „Bobrówka”. Ta część została przeniesiona obok płyty. Przy dobrej woli zainteresowanych stron kwaterę można odtworzyć, a przynajmniej ogrodzić, wzorując się na prawidłowym przykładzie w niedalekim Makowisku, wykorzystując zachowane oryginalne dwa słupki. Płytę należałoby umieścić na swoim właściwym miejscu. Trudności mogą wystąpić przy podstawie, bez której płyta nie będzie mogła stać w pionie.

 

Jerzy Czechowicz


Share post:

Subscribe

Popularne

Zobacz także
Zobacz także

Chorzów ożywił strażacką historię. Zabytkowe sikawki znów ruszyły do akcji!

Międzypowiatowe Zawody Zabytkowych Sikawek Konnych OSP, zorganizowane przez Ochotniczą...

Święto Gminy Pawłosiów

Muzyka, uśmiech, wspólne rozmowy i radość płynąca ze spotkania...

Nietypowa interwencja policjantów

Dzięki szybkiej reakcji świadka i zaangażowaniu policjantów, żółw poszkodowany...

Dni Gminy Zarzecze 2026 – święto pełne radości, muzyki i wspólnej zabawy

Na terenie urokliwego Zespołu Pałacowo-Parkowego w Zarzeczu odbyły się...