Ta kapliczka zbudowana w formie groty nie jest zabytkowa, ale w jej wnętrzu znajduje się wiekowa figura Matki Bożej, która posiada niesamowitą i burzliwą historię. Obiekt powstał w 2026 r., a jego poświęcenia dokonał 4 października ks. prałat Wojciech Pac. Fundatorzy to mieszkańcy osiedla i innych części miasta oraz Urząd Miasta i Gminy w Kańczudze. Wszyscy wyszczególnieni są na pamiątkowej tablicy. Prace przy jej powstaniu, które wykonywali miejscowi przebiegły szybko i sprawnie. – Zaczęliśmy na początku czerwca. Prace trwały do połowy sierpnia, ale to z zagospodarowaniem terenu – mówi Ewa Kmiecik, jedna z fundatorek. Wewnątrz kamiennej groty ustawiona jest zabytkowa figura Matki Bożej Bolesnej. Jej historia opisana jest na tablicy przytwierdzonej do głazu znajdującego się obok groty. Dowiadujemy się z niej, że około 1620 r. Łukasz Kwolek wybudował w rynku kamienicę. Przy bramie, w ścianie frontowej mieściła się nisza, w której umieszczono figurę Matki Bożej, gdzie stała przez długie lata. W II połowie XIX wieku właścicielem kamienicy była rodzina Kellermanów. Gdy Józef Kellerman wybudował pałac w Żuklinie, kamienicę wynajmowali różni użytkownicy za zgodą właściciela. W pocz. latach XX wieku Kellerman sprzedał kamienicę Żydom, którzy zażądali usunięcia figury, zwracając się z tym się do byłego właściciela. Ten odruchowo kazał parobkom wożącym wozem obornik w folwarku zabranie figury i wywiezienie jej w tzw. „szumy”. Wiozących figurę zauważył doktor Antoni Sawicki, późniejszy burmistrz Kańczugi. Zszokowany widokiem kazał zawieźć ją do swojej posiadłości. Wybudował grotę w starodrzewiu przy swoim domu i tam wstawił figurę. Na początku lat 60. XX wieku wytyczono drogę prowadzącą do działki, na której później powstał Zespół Szkół. Na tej trasie stała grota z figurą. Została więc rozebrana, a figurę przewieziono do kościoła parafialnego w Kańczudze, gdzie stała w zakrystii kilka lat. W 1975 r. wikariusz ks. Stanisław Kaszowski zmobilizował młodzież szkolną do wybudowania kamiennego postumentu na placu kościelnym i na nim ustawiono figurę. W 2010 r., z inicjatywy proboszcza ks. Jana Woźniaka w tym miejscu powstała nowa kapliczka z inną figurą. Zabytkowa została przeniesiona do pomieszczeń gospodarczych. W 2026 r. z inicjatywy Ewy Kmiecik została umieszczona w grocie wybudowanej w czynie społecznym przez mieszkańców ul. Tokarzewskiego i sąsiednich ulic.
Marcin Sobczak
